محمد بن جرير الطبري ( مترجم : پاينده )

211

تاريخ الطبرى ( فارسي )

امتحان فرمود اختلاف كرده‌اند ، بعضى گفته‌اند سى فقره بود كه همه شرايع اسلام است . ذكر گويندهء اين سخن از ابن عباس آورده‌اند كه دربارهء آيهء « و چون خدا ابراهيم را به كلماتى امتحان كرد » گويد : هيچكس به جز ابراهيم امتحان اين دين را كامل نكرد ، خدايش به كلماتى امتحان فرمود و آن را به سر برد . و خدا برائت وى را رقم زد و گفت : « ابراهيم كه وفا كرد . » ده كلمه در سورهء احزاب است و ده كلمه در برائت و ده كلمهء ديگر در سورهء مؤمنين و سأل سائل ، و اسلام همين سى فقره است . و هم ازو روايت كرده‌اند كه گويد : از كلمات امتحان ابراهيم ده كلمه در سورهء برائت است : التائبون العابدون الحامدون . و ده كلمه در سورهء احزاب : ان - المسلمين و المسلمات . و ده كلمه در سورهء مؤمنون تا گفتهء خدا عز و جل : و الذين هم على صلواتهم يحافظون . و ده كلمه در سورهء سأل سائل كه و الذين هم على صلواتهم يحافظون . و ديگران گفته‌اند كلمات ابراهيم ده خصلت از سنن اسلام بود كه پنج خصلت در سر و پنج ديگر در تن است . ذكر گويندهء اين سخن و هم از ابن عباس آورده‌اند كه امتحان ابراهيم به طهارت بود كه پنج در سر است و پنج در تن . در سر ، چيدن شارب است و مضمضه و استنشاق و مسواك و فرق كردن سر . و در تن ، چيدن ناخن است و ستردن زهار و ختنه و ستردن زير بغل و